KATALIZATOR

Katalizator samochodowy 

Część układu wydechowego wszystkich współczesnych samochodów osobowych spełniająca funkcję pozasilnikowego systemu zmniejszania ilości szkodliwych składników spalin.

Dawniej nie były stosowane ze względu na mało rygorystyczne normy dotyczące emisji spalin. Dziś stosowane są również w innych urządzeniach napędzanych silnikiem spalinowym, ciężarówkach, autobusach, lokomotywach, wózkach widłowych itp. Ma on na celu zmniejszenie ilości szkodliwych związków chemicznych w gazach wydechowych.

Budowa I zasada działania

Częścią aktywną katalizatora jest bloczek monolitu pokryty niewielką ilością jednego lub kilku metali szlachetnych platyny, rodu i palladu.

Działanie reaktora opiera się na reakcji substancji zawartych w spalinach z katalizatorem w wyniku tego np. tlenek węgla zamieniany jest na dwutlenek węgla. Optymalne warunki pracy katalizatora dobierane są dzięki sterowaniu silnikiem na podstawie danych z sondy lambda.

Rozwój katalizatorów

Coraz ostrzejsze normy czystości spalin emitowanych do atmosfery powodują szybką ewolucję katalizatorów. Coraz częściej stosowane są układy kilku katalizatorów co ma miejsce np w nowoczesnych autach z silnikiem wysokoprężnym gdzie oprócz standardowego katalizatora zastosowanie znajduje również filtr cząstek stałych FAP, który oczyszcza spaliny z cząsteczek sadzy.

Użytkowanie

  • Katalizator mocno się nagrzewa, a jako że zwykle znajduje się w dolnej części pojazdu nie należy stawiać pojazdu nad łatwopalnymi substancjami (np. wysuszoną trawą).
  • Natomiast nie musimy zbytnio martwić się trwałością katalizatora. Nowoczesne i dobrze eksploatowane urządzenia wytrzymują co najmniej 80 000 km – w praktyce można je użytkować nawet dwukrotnie dłużej (jednak ich sprawność spada wtedy o około 1/4). Istnieją jednak modele aut, w których ceramiczny rdzeń katalizatora ulega zużyciu mechanicznemu – nadpaleniu po przebiegu nieprzekraczającym 100 000 km. Do uszkodzenia ceramicznego rdzenia katalizatora często przyczynia się niewłaściwie wyregulowana instalacja LPG.